صفات را حامل و حاكى است و در اين صورت معرفت خداوند عزّ شأنه براى ما كاملا حاصل نخواهد شد . پس بايد اعتقاد نماييم كه خداوند عالم يك وجودى خلق نمايد كه اوّل مخلوق باشد و اشرف و اكمل از جميع موجودات باشد و جميع آثار و افعال و قدرت خداوندى از آن وجود ظهور نمايد . در هرمرتبه اوّل ما خلق اللّه باشد و نيست در جميع عوالم كون‌ومكان كه حاكى جميع صفات خداوندى باشد و بدون وساطت او فيضى به احدى برسد مگر حقيقت محمّد به صلوات اللّه عليه و آله كه حكمران جميع ما سوى اللّه همين وجود مقدّس است و معرفت اين ذات مقدّس معرفت خداوند عالم است . چنان‌كه اخبار و احاديث زياد دالّ [ بر ] اين مطلب است و محلّ ظهور جميع افعال الهى از اين نور مقدّس است و باب معرفت خداوند عالم و سراج منير هدايت و حجّت كامله و هادى طريق حق است . بدون وساطت اين وجود در عالم به كسى از موجودات فيض نمىرسد . پس ما را امر فرموده‌اند به شناختن اين انوار طيّبه كه معرفت به اين‌ها رسانيدن مثل اين است خدا را شناخته و در چند حديث حضرت امير المؤمنين عليه السلام « 1 » فرموده‌اند كه معرفتى بالنورانية معرفة اللّه و چون ما راه به معرفت خداوندى نداريم غير از اين طريق ، پس بايد جميع آثار و افعال خداوندى را در اين‌ها ببينيم . و از هركس هم ظهور مىكند از اثر ايشان است . چنان‌كه كليّه صفات الهى از اين‌ها ظهور نكند ، ديگر نمىتوانيم اشرف موجودات بگوييم يا اين‌كه العياذ باللّه در اين‌ها نقصى باشد در اين صورت افضل نخواهد شد و معرفت ما هم ناقص خواهد شد . پس اعتقاد نماييم به اين‌كه راه معرفت خداوند در جميع عوالم منحصر به اين انوار مقدّس است كه افضل از همه موجودات وجود مقدس حضرت رسول اكرم ( ص ) و بعد از او حضرت امير المؤمنين ( ع ) كه وصىّ بلافصل آن بزرگوار است ، بعد از او اولاد طاهرين آن بزرگوار كه از همه موجودات اعلم و اشرف و افضل هستند و خداوند عالم معرفت اين‌ها را معرفت خود قرار داده و طاعت اين‌ها طاعت خدا است و معصيت اين‌ها معصيت خدا است ، هركس خواهد معرفت خداوند را بايد از اين راه داخل شود و صراط مستقيم خداوندى اين‌ها است به اين معنى هركس خواهد به جايى برود يك راه راست دارد ، چنان‌چه از

--> ( 1 ) . در اصل : عليه اسلام .